Miejsce:  Kraków (Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie)

Organizatorzy:

• Instytut Bezpieczeństwa Dziedzictwa
• Akademia Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte
• Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie
• Miasto Gdynia

Starania mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa wielowiekowemu dziedzictwu historii i kultury, podejmowane przez opiekunów zabytków, odpowiedzialne jednostki organizacyjne, a nawet osoby postronne w warunkach bezpośredniego zagrożenia dla życia i zdrowia, należy nie tylko cenić, ale w wielu wypadkach uznawać za heroiczne. Każda z inicjatyw służących ratowaniu dziedzictwa kulturowego stawia dzisiaj przed zaangażowaną społecznością międzynarodową zadanie wypracowania nowych form współpracy, prowadzących do zwiększenia skuteczności realizacji przepisów Konwencji Haskiej z 1954 r. o ochronie dóbr kulturalnych w czasie konfliktu zbrojnego.

W 2024 roku mija 70 lat od chwili przyjęcia Konwencji, stanowiącej jeden z najważniejszych międzynarodowych dokumentów otaczających ochroną dziedzictwo kulturowe. Zbliżająca się rocznica inspiruje organizatorów KOBED do podjęcia w szerokim gronie dyskusji nad praktyczną realizacją ochrony zabytków na wypadek zagrożeń kryzysowych i wystąpienia konfliktu zbrojnego.

Celem II Kongresu Bezpieczeństwa Dziedzictwa będzie prezentacja – zarówno teoretyczna, jak i praktyczna – możliwości ochrony dóbr kultury w obliczu współczesnych zagrożeń kryzysowych, w tym również konfliktów zbrojnych. Jego uczestnicy podejmą wieloaspektowe rozważania o potrzebie aktualizacji obowiązujących regulacji krajowych i międzynarodowych w obszarze ochrony dziedzictwa. Planowane dyskusje na temat form wspierania ochrony dziedzictwa kulturowego na terenach objętych konfliktem zbrojnym poszerzą refleksję nad kwestiami związanymi z planowaniem i organizowaniem ochrony zabytków.

Uczestnicy Kongresu zostaną zaproszeni do udziału w warsztatach, dyskusjach, praktycznych ćwiczeniach oraz panelach dyskusyjnych. Ich tematem będą:

1. Prawo ochrony dziedzictwa kultury w konflikcie zbrojnym
2. Dziedzictwo niematerialne w konflikcie zbrojnym – aspekty ochrony ‘
3. Nowe bronie – nowe zagrożenia dla dziedzictwa kulturowego
4. Miasta historyczne UNESCO wobec wyzwania ochrony światowego dziedzictwa na wypadek konfliktu zbrojnego
5. Interdyscyplinarność ochrony jako gwarant jej realizacji
6. Dziedzictwo podwodne wobec działań zbrojnych – kontekst ochrony
7. Dziedzictwo kosmosu jako nowa przestrzeń ochrony?
8. Właściciele obiektów zabytkowych w konflikcie zbrojnym
9. Bezpieczeństwo dziedzictwa kulturowego w czasie trwania konfliktu zbrojnego
10. Konflikt zbrojny a organy ochrony zabytków: wyzwania i zadania
11. Konserwacja ratunkowa w czasie konfliktu zbrojnego
12. Współczesne wyzwania dla ochrony i opieki nad dziedzictwem kulturowym
13. Ochrona dziedzictwa kulturowego w trakcie konfliktu zbrojnego w świetle dotychczasowych doświadczeń
14. Organizacje pozarządowe w planowaniu i organizacji ochrony dziedzictwa kulturowego w sytuacjach ekstremalnych
15. Wspólnota lokalna – możliwości działania na rzecz bezpieczeństwa lokalnego dziedzictwa kulturowego
16. Ochrona obiektów wielkogabarytowych w trakcie konfliktu zbrojnego
17. Muzea, archiwa i biblioteki konflikcie zbrojnym –przygotowanie i organizacja ochrony

Planowane przedsięwzięcie stworzy wyjątkową okazję do zapoznania się z doświadczeniami osób zaangażowanych w ochronę dziedzictwa kulturowego podczas konfliktu zbrojnego – od etapu planowania działań i rozwiązań organizacyjnych, po realizację zabezpieczenia. Posłuży również promowaniu dobrych praktyk w obszarze zabezpieczania obiektów zabytkowych i zbiorów, realizowanych od chwili wprowadzenia stanu podwyższonej gotowości obronnej państwa, w trakcie konfliktu oraz po jego zakończeniu.

Szerzej zob.  https://odk.amw.gdynia.pl/kobedii/